Hoe ziet de pilot eruit?
Je gaat tijdens de cursus reflecteren op je eigen groei en ontvangt feedback van je mededocenten. Het zelf ervaren van wat Bildung is, staat centraal en is belangrijk voor het doorgeven van Bildung. Ook het oefenen met Bildung-taal, wat zich uit in zelfreflectie, feedback geven en het verwoorden van je eigen bildungsleerdoelen zal een belangrijke rol spelen. Daarnaast ga je oefenen met het bouwen van eigen bildungslessen waarbij je uitgaat van de leerbehoefte van je leerlingen.

 

De leerdoelen van de Bildung-docentenopleiding

1. Verwerven van kennis over Bildung in het onderwijs en het aannemen van een kritische houding (zowel positief als negatief) ten opzichte van Bildung in het onderwijs.
2. Vergaren van inzicht over invloed van het onderwijs op je eigen leven en dat van de ander.
3. Verrijking van het ethisch kader met betrekking tot uiteenlopende thematiek binnen het onderwijs (o.a. pesten en diversiteit).
4. Verplaatsing in het perspectief van verscheidene actoren die van invloed zijn op en beïnvloed worden door het onderwijs.
5. Verkennen op welke manier jij je als individu wilt verhouden tot het onderwijs en op welke manier je het onderwijs wilt beïnvloeden.
6. Onderzoeken op welke manier Bildung (op school) kan bijdragen aan het begeleiden, of vormgeven van de ongeplande persoonsvorming van de leerling.

 

Verantwoording pilot?
De eerste cursus die van start gaat, staat in het teken van onderzoeken hoe Bildung in het voortgezet onderwijs geïncorporeerd kan worden. De pilot zal voor een gereduceerd bedrag worden aangeboden. Van de deelnemende cursisten verwachten we een open en onderzoekende houding een dat ze actief meedenken over het hoe en waarom van Bildung in het voortgezet onderwijs. Daarnaast verwachten we van de deelnemers dat ze bildungselementen die tijdens de training worden aangereikt incorporeren in zelfgemaakte lessen die ze op hun eigen school gebruiken, waarbij ze gebruik maken van feedback van hun eigen leerlingen. De deelnemende cursisten zullen tevens mede-auteur worden van het lesboek. De lessen die tijdens de training worden gemaakt en op de eigen school worden uitgevoerd, zullen worden opgenomen in het lesboek. Dit lesboek voor Bildung in het voortgezet onderwijs zal worden verspreid onder belangstellenden uit de onderwijswereld.

 

De roep om Bildung in het Nederlandse onderwijs
De Stichting Leerplanontwikkeling (SLO) heeft uitvoerig studie gedaan naar het curriculum van de toekomst en de rol van persoonsvorming en maatschappelijke toerusting daarin. SLO suggereert dat er misschien wel in alle vakken meer ruimte moet komen voor reflectieve en filosofisch getinte vragen. Dit kan gebeuren met het oog op de pedagogische uitwerking van Bildung. Dergelijke Bildung stelt afzonderlijke vakken ook in staat om in samenhang met elkaar te worden gezien en naar de wereld buiten de school te verwijzen. Scholen zijn dus klaar voor een eigentijdse uitwerking van Bildung.

 

Bildung in het voortgezet onderwijs
Het woord Bildung, dat letterlijk ‘vorming’ betekent, wortelt in de Duitse Verlichting maar is in de loop der tijd op verschillende manieren ingevuld. Tegenwoordig klinkt de roep om Bildung steeds sterker; het belang ervan wordt benadrukt door minister Bussemaker en erkend vanuit onder anderen het bedrijfsleven. Maar wat is eigentijdse Bildung? En wat kan Bildung voor het voortgezet onderwijs betekenen?

 

Meer nadruk op persoonsvorming en maatschappelijke betrokkenheid
Volgens de oorspronkelijke betekenis van het woord ‘school’, herleid van het oud-Griekse σχολη (skholè), zou onderwijs moeten gaan om het bieden van een ‘vrije ruimte’. Binnen die vrije ruimte vindt kennisoverdracht van de docent plaats en krijgen leerlingen tevens de ruimte waarbinnen zij zich op eigen kracht leren te verhouden tot zichzelf, de ander en de samenleving. In deze context komen leerlingen in aanraking met zaken waar zij doorgaans niet uit zichzelf kennis mee maken. School biedt daarvoor een breed en verdiepend scala aan ervaringen die persoonsvorming, (zelf)ontplooiing, socialisering, maatschappelijke betrokkenheid – of toerusting, en talentontwikkeling ruimte en vorm geven.

 

Schrijf je in!