logo

Een samenleving op de achterste poten; waarom men nu rebelleert

Onderwijs systeemcrisis

De wereld is continue onderhevig aan ongekende veranderingen wat enorme complexiteit en problematiek met zich mee brengt. We zijn er ondertussen wel aan gewend, maar het lijkt erop dat de noodklok nu toch echt op verschillende gebieden wordt geluid. De afgelopen periode hebben we vanuit meerdere branches protesterende geluiden gehoord. Naast onder andere het klimaat, waarvoor de boeren en de klimaatactivisten in actie zijn gekomen, blijft ook de groeiende problematiek rondom het onderwijs onderwerp van gesprek en de reden voor vele zorgen.

Het onderwijs verkeert in een systeemcrisis

Op woensdag 6 november zijn de leraren in het basis- en het voortgezet onderwijs, na enige twijfel door de toezegging van een eenmalige investering, toch weer gaan staken. Het extra geld is niet genoeg en er zijn structurele veranderingen nodig in het onderwijs, liet de AOb destijds weten in een verklaring. De staking werd doorgezet, maar ook dit bleek niet genoeg, onlangs maakte de Amsterdamse Stichting Westelijke Tuinsteden de beslissing om een week lang de deuren te sluiten. Dit betekent dat zestien basisscholen in Amsterdam Nieuw-West een rigoureuze maatregel nemen: ze blijven in de week van 9 december vijf dagen dicht. Daarmee vraagt de stichting aandacht voor het oplopende lerarentekort. Door de actie kunnen 5400 leerlingen niet naar school.

‘Als de kwaliteit van het onderwijs twintig jaar daalt, de sector al zo lang overwerkt is en het al in 2007 voorspelde lerarentekort niet op tijd kon worden tegengegaan, is meer geld niet de oplossing. Dan is het tijd de ideeën te bevragen waar het onderwijsbeleid op stoelt. Die wereld verandert niet met extra geld, niet met 460 miljoen en ook niet met 460 miljard’, aldus Johannes Visser in De Correspondent.

Het is niet voor het eerst dat er in het onderwijs rebellerende geluiden ontstaan en acties gevoerd worden, maar de laatste tijd lijkt het aantal actieve protesten, verdeeld over verschillende branches, sterk toe te nemen. Waarom nu? Waarom op deze manier? En wat kunnen we hiervan leren?

Rebellie kent vele vormen

Het kan zich uiten in diverse vormen van gedrag, variërend van burgerlijke ongehoorzaamheid tot gewapend verzet. In ieder mens schuilt een rebel. Niet altijd en niet overal. Misschien ook niet bewust, maar onbewust weggestopt onder een laag van logisch denken, beschaving of opportunisme. Misschien zelfs helemaal weggestopt uit een verwachtingsvol eigenbelang bij de heersende orde!

Maar de rebel in jou is ook uitgesproken, empathisch, heeft een goed doel en wil een bijdrage leveren. Die rebel kan een enorme kracht en motivatie in je losmaken. Want de rebel voelt zich verantwoordelijk met heel zijn hart! De rebel wil dat luie denkers en harteloze bestuurders plaats maken voor empathische denkers die de realiteit onder ogen zien en voor integere leiders die luisteren naar de maatschappij en luisteren naar jou!

Het lijkt alsof we er de laatste tijd steeds meer mee geconfronteerd worden. Of is de gebalde vuist eigenlijk van alle tijden? Hoe protesteren we eigenlijk in de 21ste eeuw en welke rol hebben online platformen hierin? Allemaal vragen waar in de Bildung Master aandacht aan wordt besteed. Hier komt het thema rebellie namelijk uitgebreid aan bod. 

Leren rebelleren

In de fase persoonlijke vorming van de Bildung Master leggen studenten het fundament van een bildungshouding, waarbij inzicht krijgen in jezelf centraal staat. Hierbij spelen bewustwording en waardering van jezelf een grote rol, maar ook hoe dit zich verhoudt tot de ander en de wereld. Met verschillende leer- en gastmeesters, opdrachten, en werkvormen, gaan de studenten aan de slag met de kerncompetenties ‘kritische analyse’, ‘expressie’, ‘ethiek’ en ‘empathie’. 

Het streven is om meer inzicht te krijgen in de eigen identiteit, door het in kaart brengen van bijvoorbeeld overtuigingen, waardes, vermogens, vaardigheden, vaste patronen en gedrag. De verhouding hiervan met de ander en de wereld is hierbij een belangrijk onderdeel. 

Vragen als ‘Waarom steun ik een bepaald idee en de ander niet?’ Of ‘Waarom verzet een ander zich tegen mijn idee?’ Worden beantwoord en de student gaat op zoek naar de vorm waarop zijn of haar boodschap naar buiten gebracht kan worden. Dit gaat verder dan het onderzoeken van het zelfbeeld.

In de module rebellie onderzoeken de studenten ook de rebelse actie als één van de middelen om een doel te bereiken. Ze vragen zich af welk doel het waard is om dat middel in te zetten en te rebelleren. Ze leren zich uitspreken over wat ze willen veranderen, waarvoor ze verantwoordelijk willen zijn en welke rol ze precies willen spelen. 

Heb jij weleens nagedacht over jouw ideaal en welke vorm van actie daar bij past? Op die wijze leer je jezelf beter kennen, maak je een nieuwe kracht in je wakker en geef je vorm en energie aan je missie. Een belangrijk aspect van Bildung, het concreet maken van inzichten en plannen om deze om te zetten in actie. 

Meer weten over de Bildung Master of benieuwd of dit iets voor jou is? Neem dan eens een hier een kijkje. 

Regelmatig artikelen in je inbox ontvangen? Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief.